Ovraqov;3ovn yv yr]angov;3ovn

Barcyv Ysa3an

Ha3 Ygy.yxasirax Y.pa3ragxov;3an antam

www.luys.org

Clyntyl AMN5 2003

Martga3in g3anku5 oru mynk abrovm ynk yrgri wra5 pnov;acrwovm e yr]angov;3an 2cdovmow1 Poloru 2cdovm yn yr]anig linyl1 Miax3al Nahancnyri sahmanatrov;3ovnu a3t 2cdovmu jana[yl e orbys irawovnk yv amracryl e ir ka.akaxinyrin1 Ta law e1 Saga3n awyli law glinyr5 y;y a3t sahmanatrov;3ovnu naq paxadryr5 ;y in[ e yr]angov;3ovnu1 Xawok a3s harxovm martganx my] [ga unthanovr gar/ik gam ca.a’ar1 Yv ta badja- e linovm gonfligdnyri5 c=dov;3an yv I wyr]o awyli e t=paqdaxnovm martganx1

A3s0r mynk g’or2ynk hasganal5 ;y in[ e yr]angov;3ovnn usd Asdwa/a,n[i1 Bydk e dysnynk5 ;y in[ e asovm Asd/o Qosku ovraqov;3an ov qntov;3an masin1 I lovr a,qarhi mynk ha3dararovm ynk5 ;y Hisovs Krisdosi my] y.o.nyru yr]anig martig yn5 yv ta irok a3tbys e1 Saga3n ygyk a3s0r awyli manramasn qosynk a3t masin yv I hyjovgs sadana3i norix ha3dararynk5 or mynk hasyl ynk a3ndy.5 ovr amyn ok 2cdovm e cidagxapar ;y yn;acidagxapar5 or mynk cidynk nayv janabarhu5 j,mardov;3ovnu yv g3anku5 yv badrasd ynk a3n gisyl polori hyd1

Ovrymn` I|n[ e ovraqov;3ovnu gam qntov;3ovnu1 Y|rp ynk mynk ovraqanovm1 Marmnawor martov hamar badasqanu gar/ovm ym agnha3d e7 ovraqov;3ovn garo. e dal a3n5 in[ pawararov;3ovn e dalis myr marmnawor5 zcaxmovnka3in gam mda3in bahan]nyrin1 Marmnawor pawararov;3an sdanovm ynk marmni hinc zca3arannyri mi]oxow gam el 0rcanizmovm in[6or n3ov;I bagasu lraxnylow5 zcaxmovnknyri badja-u himnaganovm marmnovm y.a/ nyrzadi[ cy.2yrn yn5 a3sinkn hormonnyri kanagn ov ‘oqtasaworov;3ovnu5 oronx my/ kanagu garo. yn ta-nal pov-n zcaxmovnknyri a.p3ovr5 yv pawararwa/ov;3an zcaxo.ov;3ovnu I ha3d e calis5 yrp a3t hormonnyri kanagn I]yxwovm e yv normalaxwovm5 isg mdawor pawararwa/ov;3ovnu5 gar/ovm ym5 himnaganovm calis e myr mdawor wyrlov/ov;3an yv yzrahancman hydyvankow marmnawor yv zca3agan pawararwa/ov;3an hamar hy-angar sdy./ylovx1 Ihargy5 a3s 2yvagyrbovmnyru wyr]nagan [yn yv mdkyri ‘oqanagman hamar la3n tov- yn pax ;o.novm1 Saga3n himnaganovm a3sbisin e marmnawor pawararwa/ov;3an sqyman1 Saga3n pawarwa/ov;3ovnn inknin ovraqov;3ovn [e5 orbyszi a3n ovraqov;3an hancyxni5 bydk e or 0rcanizmi anpawararwa/ov;3ovnu dyva/ lini oro, =amanag1 Orkan yrgar e dyvyl yv qorn e y.yl anpawararwa/ov;3ovnu5 a3nkan my/ yv dyvagan ovraqov;3ovn e badja-ovm pawararwa/ov;3ovnu1 Yv a3s ovraqov;3an cyratragan asdijann anwanwovm e qntov;3ovn yv pnov;acrwovm e orbys yr]angov;3ovn1 A3sbisow5 marmnawor yr]angov;3ovnu ta yrgaradyv anpawararov;3an wyr]n e1 Saga3n ampo.] broplymn a3n e5 or a3t yr]angov;3an zcaxo.ov;3ovnu haradyv [e5 a3n anxnovm e ,ad ,ovd yv martu norix mnovm e ir hin ov godra/ da,dagi hyd5 orn ir marminn e` ir [pawararwa/ bahan]nyrow ov xangov;3ovnnyrow hantyr21 Aha ;y in[ov marmnawor martov hamar yr]angov;3an 2cdovmu anwyr] broxys e5 isg haradyv yr]angov;3ovnn` anhasanyli1

Ytymagan bardyzovm Atami marminu nov3nn er5 in[ or myrn e1 Saga3n kani or nra hocin ty-yvs anmy. er5 marminu yvs my.ki [er /a-a3ovm5 nra xangov;3ovnnyri yv 0rcanizmi bahan]nyri pawararovmu my.k [er5 kani or tranx nbadagu Asd/ovn /a-a3o. marmni bydkyru hocaln er5 yv o[ ;y Atami an2in hacovrt dalu1 Atami marminu paxar2agabys nyrta,nag cor/o. mi myqanizm er5 ordy. yrpyk hormonnyru [ein garo. cyrardatrwyl gam bagasyl1 Saga3n Asd/o tym absdampylovx hydo Atamn ampo.]abys ungaw sadana3i I,qanov;3an dag1 Hocin yv marminu ha,mwyxin1 Art3ovnku y.aw a3n5 or traqdix tovrs Atami marmni nyrta,nagov;3ovnu qaqdwyx` danylow a3n mahwan5 yv oru ‘oqanxwyx nayv myz1 A3sbisow5 y;y dw3al martu Asd/ovn [I /a-a3ovn5 aba ir marmni xangov;3ovnnyri yv bahan]nyri xangaxa/ pawararovmu my.k e1 Sa baratoks e7 orbyszi martov marminn abri5 anhra=y,d e nra bahan]nyru pawararyl5 saga3n kani or a3t pawararovmu nayv my.k e5 aba a3n danovm e mahwan5 kani or5 in[bys Bo.os a-ak3aln er asovm` my.ki war2ku mah e1 A3l gyrb asa/` abryln isg a3t martov hamar my.k e5 kani or ir marminu /a-a3ovm e ir an2in5 orn el` sadana3in` inku cidagxovm e5 ;y` o[1 Nran my.k bidi sybwi min[yv ancam 0t ,n[ylu1 Qisd e5 a3o5 pa3x j,marid e1 Saga3n qntirn a3l e hawadax3ali baraca3ovm5 orn ir g3ankn ovzovm e Asd/ovn hajyli abryl1 A3sbisi mi barz 0rinag pyrym7 hawadax3ali hamar ovdylu my.k [e5 yrp ka.xa/ e5 manawant y;y na a.o;kow Diro]ix cohov;3ovn e ha3dnovm gyragovri hamar5 saga3n yrp na ka.xu hacyxnylovx hydo ,arovnagovm e ovdy.5 kani or ovdyl sirovm e5 aba ta artyn my.k e yv go[wovm e orgramolov;3ovn5 kani or ta wnasovm e Asd/o ovnyxwa/kin5 orn ir marminn e1 {ym gar/ovm5 ;y Atamu gam Yvan Ytymagan bardyzovm cyr ein1 Myg ovri, 0rinag7 hawadax3al amovsinnyri mi]yv sy-agan harapyrov;3ovnu my.k [e5 saga3n amovsnov;3ovnix tovrs nman harapyrov;3ovnu /anr hanxank e o[ mia3n go.agxi yv undaniki hantyb5 a3lyv` Asd/o1 Ypra3yxis 13:46ovm gartovm ynk7 8Amovsnov;3ovnu polorowin badwagan e ov ango.inn anarad5 pa3x Asdwa/ bidi tadi bo-nignyrin yv ,naxo.nyrin91 A3sbisow5 hawadax3alnyru yvs ha.ort yn marmnawor pawararwa/ov;3anu5 oru nayv bardaganov;3ovn e5 kani or a3n anhra=y,d e irynx Asd/ovn /a-a3o. marminnyrin5 saga3n ta nranx hamar mnovm e mimia3n pawararwa/ov;3ovn5 kani or nrank cidyn5 ;y orn e j,marid ovraqov;3ovnu yv yr]angov;3ovnu5 ori masin gqosynk sdoryv1 Ir =o.owrtin Asdwa/ qosdaxyl e hawidynagan yr]angov;3ovn1 Ysa3i 35:106ovm gartovm ynk7 8Diro] ‘rgwa/nyru bidi ta-anan5 yrcow Sion bidi can5 Yv nranx clqi wra hawidynagan ovraqov;3ovn bidi lini5 Nrank xn/ov;3ovn yv ovraqov;3ovn bidi sdanan5 Yv drdmov;3ovnn ov hy/ov;3ovnu nranxix bidi hy-anan91

A3sbisow5 in[bys dysank wyru5 martn ir ov=yrow yrpyk [I garo. hasnyl yr]angov;3an1 Na garo. e mia3n ovnynal ovraq yv yr]anig ;waxo. bahyr5 saga3n o[ yrpyk iragan yv mna3ovn qntov;3ovn yv yr]angov;3ovn1 So.omon ;acaworu5 oru yryvi a,qarhovm abra/ martganxix amynaharovsdn e y.yl yv ‘or2yl e amyn in[ ovraq yv yr]anig linylov hamar5 yv saga3n A-agax crkovm mi kani ancam n,ovm e7 8Ovna3nov;3ovn ovna3nov;3anx5 ovna3n e amyn in[95 kani or o[ mi hajov3k yv pawararwa/ov;3ovn fizigagan marmni yv n3ov;agan a,qarhi hyd gabwa/ mna3ovn [e1 Yv cidyk5 mynk So.omonix awyli law irawijagovm ynk a3n a-ovmow5 or na in[ ovzyr anmi]abys garo. er ovnynal5 nra anpawararwa/ov;3ovnu yrgar [er garo. dyvyl5 hydyvabys nayv pawararwa/ov;3ovnu [yr garo. a-a]axnyl ki[ ;y ,ad dyvagan ovraqov;3ovn1 Aha ;y in[ov amyn in[ ovna3n er So.omoni hamar1 Mynk ,ad awyli imasdovn warwa/ glinynk5 y;y So.omoni qoskyrn unthovnynk I cidov;3ovn yv [‘or2ynk mov; syn3agovm orsal syv gadov5 manawant or syn3agovm gadov [ga1

Asdwa/a,n[in martig hajaq darpyr maganovnnyr yn dalis1 )rinag` Sovrp5 Gynarar5 Hra,ali5 “rgarar yv a3ln1 Saga3n a3s ,arkin ys a3s0r ovzovm ym myg a3l maganovn el awylaxnyl` 8Pyrgranki Asdwa/a,ovn[91 Pyrgranku ta qntov;3an homani,n e1 Asaxyk5 2yr my] ga| mi /no.5 oru [I ovzovm ir yryqa3in yr]anig dysnyl1 Ihargy` [ga1 Pa3x [e| or Asdwa/ el myr polori /no.n e5 orin mynk anwanovm ynk` appa Ha3r1 Hydyvabys myr yrgnawor Ha3rn el myz e ovzovm qntovn ov yr]anig dysnyl1 Yv Asdwa/a,ovn[u wyr] I wyr]o myz yr]anig linylov janabarhn e xov3x dalis5 mi yr]angov;3ovn5 orn ananx e5 qntov;3ovn5 orn ansba- e1 Yv a3s yr]angov;3an timax Asdwa/ o[in[ myzanix [I bahan]ovm1 A3n myz hamar paxar2agabys 2ri e5 kani or Asd/o Ortin Ir Sovrp ar3amp cnyx myz yr]angov;3an hamar1 Hovnarynovm qntov;3ovn pa-u hn[ovm e orbys 8[ara95 isg ,norhk pa-u` 8[aris91 A3nbys5 or hovnarynovm a3s yrgov pa-yrn ovnyn nov3n armadu5 yv sdoryv el gdysnynk5 or yr]angov;3ovnu ta mimia3n Asd/o ,norhkow e1

Sa.mos 16:116ovm qosylow Asd/o masin sa.mosyrcovn asovm e7 8777Yrysit a-]yv lyxovn ovraqov;3ovn ga91 Anclyryn ;arcmanov;3an my] a3n hn[ovm e a3sbys7 8 in thy presence is fulness of joy95 oru n,anagovm e5 ;y Ko nyrga3ov;3an my] e gadar3al qntov;3ovnu1 A3sinkn qntov;3ovnn ov yr]angov;3ovnn a3ndy. e5 ordy. or Asswa/ e1 Yv yr]anig linylov hamar myz mia3n anhra=y,d e linyl Asd/o nyrga3ov;3an my]5 in[u yv Dyru qosdaxyl e Ir =o.owrtin1 Myr Dyru yr]angov;3an Asdwa/n e1 Myr Dyru yr]anig Asdwa/ e1 Aha ;y in[ov Sovrp Hocov nyrga3ov;3ovnu myr my] Ir hyd pyrovm e nayv qntov;3ovn1 Ca.adaxis 5:226ovm gartovm ynk7 8Pa3x Hocov bdov.n a3s e7 syr5 qntov;3ovn5 qa.a.ov;3ovn7779 yv a3ln1 In[bys dysnovm ynk5 sirovx hydo calis e qntov;3ovnu1 Isg aha Cor/k A-akyloxovm •13:52ª n,wovm e ovraqov;3an yv Sovrp Hocov anpa=anyliov;3ovnu1 Aha a3t hamaru7 8A,agyrdnyru ovraqov;3amp ov Sovrp Hociow lxwyxin91

A,qarhig martig hajaq myz asovm yn7 8I|n[ dqovr martig yk95 kani or a3ndy. ordy. nrank ovraqanovm yn5 mynk awyli hajaq q.jaharov;3ovn ynk ovnynovm nranx wra5 yrp nrank irynx yr]anig yn zcovm5 mynk daragovsovm ynk` dysnylow nranx hocyvor govrov;3ovnu1 Yv pnagan e5 or myz garo. yn harx dal5 ;y et in[i| wra yk tovk a3tbys ovraq ov yr]anig1 Y.pa3ru badmovm er5 ;y in[bys yn irynx ydyvix asyl` tadarg cxo.` liku p-no.1 Sa [arov;3amp yn asyl5 saga3n aso.nyrn irynk el [yn imaxyl5 ;y in[ka~n mod yn y.yl j,mardov;3anu5 kani or mynk o[in[ [ovnynk Asd/ovn hajyli Asd/o a-]yv pyrylov5 saga3n yrp gancnovm ynk Asd/o a-]yv` Hisovsi ;a’a/ ar3an cnow artarov;3an jyrmagu haca/5 pyrnypyran lxwovm ynk nayv qntov;3amp1

A3=m ‘or2ynk dysnyl myr qntov;3an badja-nyru5 oronk a,qarhig martganx hamar anhasganali yv anunthovnyli yn1

Hamar a-a]in ovraq linylov badja-n a3n e5 or hawadalow Hisovsi ‘oqanortagan ar3anu mynk ‘rgwovm ynk myr hawidynov;3ovnu t=o.kovm anxgaxnylovx1 Sa.mos 35:96ovm gartovm ynk7 8Im an2u Diro]ow bidi xn/a5 Nra ‘rgov;3ovnow ovraq bidi lini91 Isg Ysa3i 12:36ovm craw/ e7 8Ovraqov;3amp ]ovr bidi ka,ynk ‘rgov;3an a.p3ovrnyrix91 Yrp Hisovsu wyrata-na5 myr ‘rgov;3ovnn I gadar bidi a/wi1 Ovsdi H-owmyaxis 15:136ovm Bo.os A-ak3aln asovm e7 8Art5 hov3si Asdwa/u 2yz lxni gadar3al ovraqov;3amp yv qa.a.ov;3amp` 2yr hawadki hama2a3n5 orbyszi 2yr hov3sn a-adana` Sovrp Hocov zorov;3amp91 Yv a3s ‘rgwa/ linyln a3nbisi 0rhnov;3ovnnyr e ir hyd pyrovm5 oronk hawid3ans ananx yn1 Hi,ynk Hisovsi yraninyru •Ma;yvos 5ª yv hamar2agoryn asynk5 or myrn e yrgnki arka3ov;3ovnu5 mynk bidi mqi;arwynk5 mynk =a-ancylov ynk yrgiru5 myr artarov;3an ka.xn ov /arawu bidi hacyna5 mynk o.ormov;3ovn bidi cdnnk5 mynk Asd/ovn bidi dysnynk5 mynk Asd/o ortinyr bidi go[wynk5 yv5 wyr]abys5 myr war2ku ,ad e yrgnkovm1 Sadnan garo. e in2 hycnyl asylow7 8Mi;y5 haba mi kyz gam 2yz na3yk5 ys ho law cidym kyz gam 2yz91 A3t sriga3i pyranu garo. ynk ‘agyl` asylow5 ;y` mynk el myz law cidynk5 a3t badja-ow el7 8Krisdosi hyd qa[u yla5 yv a3lyvs gyntani ym o[ ;y ys5 a3l Hisovs Krisdosn e gyntani im my]5 pa3x ys or hima marmnow ym abrovm` abrovm ym Ads/o Ortov hawadkow9 •Ca.adaxis 2:20ª1 Ovsdi Asdwa/ myz na3ylow myr my] y.o. Hisovsin e dysnovm` ir polor hydyvanknyrow1 Hisovsn a3n miagn er5 or ovnyr a3t polor 0rhnov;3ovnnyru5 yv oronk Na nayv myz e ‘oqanxovm5 yrp calis e myr my]1 Yv mi;y| yr]angov;3ovn [e cidagxyl5 or polors el pa=in ovnynk a3s yrgna3in 0rhnov;3ovnnrix1 Martig y|rp yn yrani dalis in[6or mygin1 Mia3n a3n =amanag5 yrp a3t in[6or mygu [a’azanx yr]anig e1 Ovsdi badgyraxryk5 ;y in[ka~n yr]anig bidi linyn nrank5 ovm Hisovsn Inkn e yrani dalis1 Linylow yr]angov;3an yv yr]anig Asdwa/5 Hisovsu cidyr in[bys yr]angaxnyl martovn1 A3s yraninyrow Hisovsu barzabyss xov3x dwyx yr]angov;3an pa.gaxovxi[ masyru1 A3sinkn y;y ovzovm ys yr]anig linyl5 hasir a3s 0rhnov;3ovnnyrin1 Orbyszi awyli law hasganank a3s 0rhnov;3ovnnyri ar=ykn ov imasdu5 ys a3s 0rhnov;3ovnnyrn ovzovm ym hamymadyl myr fizigagan marmni masyru gazmo. 0rcannyri hyd1 In[bys myr fizigagan maminu [I garo. cor/yl gam ha,mwa/ glini a-anx iryn mas gazmo. nyrkin 0rcannyri yv wyr]aworov;3ovnnyri5 a3nbys el myr hocyvor gam5 a3l gyrb5 ‘a-awor3al marminu [i garo. co3ov;3ovn ovnynal a-anx a3s 0rhnov;3ovnnyri1 Aha ;y in[ov Hisovsi yraninyrn aba-ni =amanagovm yn5 a3sinkn bidi dy.i ovnynan in[6or =amanag abaca3ovm1 Hirawi yranyli bidi linyn nrank5 owkyr bidi mdnyn Asd/o arka3ov;3ovn5 kani or 8Asd/o arka3ov;3ovnu gyragovr yv qmylik [e5 a3l artarov;3ovn yv qa.a.ov;3ovn ov qntov;3ovn` Sovrp Hociow9 •H-owmyaxis 14:17ª1

A,qarhig martganx my/amasnov;3ovnu 2cdovm e harsdov;3ovn govdagyl1 In[ov|1 Orowhydyv a3t harsdov;3ovnu nranx hnaraworov;3ovn gda awyli ,ad pawararwa/ov;3ovn yv ori hydyvankow nayv gar/yx3al ovraqov;3ovn sdanal a3s g3ankovm1 Aha ;y in[ov my/ tram ,aho.nyrn irynx yr]anig yn zcovm5 kani ty- ky-I Symn ir pa=inn a3t ,aha/ix [i wyrxryl5 DOW Jons-u [i sahyl5 pangn iryn snang [i ha3dararyl5 undanikovm c=dov;3ovn [I sgswyl yv a3ln5 yv a3ln1 A3t badja-ow el Hisovsu hortorovm e yrgnkovm can2 govdagyl5 ovr anhnar e5 or mynk gorxnyk myr harsdov;3ovnu1 Yv hydo` 8Kanzi 2yr can2n ovr or e5 2yr srdyrn el a3ndy. bidi linyn9 •Ma;yvos 6:21ª1 A3sinkn y;y in[6or mygi sirdn ir dan5 panga3in qna3o.ov;3an5 awdomykyna3i5 piznysi yv el in[ cidym5 ;y in[ n3ov;agan ar=yki hyd e5 aba ha’,dagov;3onu nra go.kow e anxnylov1 In[bisi~ any/k1 Saga3n in[by|s can2yr govdagyl yrgnkovm1 A-a]in ba3manu ta sirdu n3ov;agan ar=yki [gabyln e1 Sa dy.i e ovnynovm5 yrp Sovrp Hocin calis e myr my] yv myz xov3x e dalis hocyvor a,qarhi ar=yknyru5 oronx a-]yv xangaxa/ n3ov;agan ar=yk o[n[ov;3ovn e1 A3s ba3manu pawarar e yrgink mdnylov hamar5 saga3n pawarar [e yrgnkovm can2yr ovnynaov hamar1

Wyr]in yranin5 or Hisovsu dwyx5 ta wyrapyrwovm er nranx5 owkyr hala/wovm yn Hisovsin hawadalov hamar1 Hisovsu nayv awylaxryx7 8Xn/axyk yv ovraqaxyk5 kanzi 2yr war2ku ,ad e yrgnkovm9 •Ma;yvos 5:12ª1 Pa3x [e| or myznix ,adyru •a3t ;wovm nayv ysª nov3nisg mi abdag [sdaxan Hisovsi anwan hamar1 Mi;y| a3s yranin myru [e1 Ihargy\ myrn e5 kanzi in[bys Calily3u nydyx ingwizidornyri tymkin` 8Pa3x a3novhantyr2 a3n bddwovm e95 wsdah linynk5 or y;y harg lini mynk el gasynk` 8Pa3x a3novhantyr2 Hisovsu Dyr e95 kani or yrpyk Dyru ;ov3l [I da5 or mynk a3s yranin [ovnynank Ir arka3ov;3an my]1 Saga3n yrgnkovm myg ovri, war2k el ga5 oru bydk e lini hama2a3n Asd/o arka3ov;3an hamar yrgri wra myr ara/ cor/yri1 1 Gorn;axis 3:13-156ovm gartovm ynk7 8777amyn mygi cor/I in[ linylu gragu bidi ‘or2i1 Y;y mygi ara/ cor/u mna5 aba na war2k bidi a-ni1 Yv y;y mygi sarka/n a3rwi5 aba na wnas bidi gri5 pa3x inku bydk e azadwi5 saga3n a3nbys5 in[bys ;y gragi my]ix ylaw91 Dysyk5 osgin yv ar/a;u gragow yn zdwovm yv a-an2nanovm5 isg ;angacin karyru yryvovm yn5 yrp a.pn a3rwovm e1 Ovsdi Hisovs Krisdosow arwa/ cor/yru Bo.os a-ak3alu hamymadovm e osgov5 ar/a;I yv ;angacin karyri hyd5 yv a3t cor/yri timax war2ku orbys yrgnkovm govdagwa/ can2yr hawid3ans myz hyd bidi linyn1 Hin Hovnasdanovm yv H-omovm marzagan qa.yrovm ha.;o.nyrin ta’ny bsag ein dalis1 A3n ‘a-ki ov badwi n,an er yv my/ ovraqov;3an a.p3ovr er sdaxo.i hamar1 Saga3n Asdwa/ el hawadax3alnyrin e bsagnyr qosdaxyl5 oronk Asd/o ta,dovm hawadarim m,agnyr yn1 Asdwa/a,ovn[u n,ovm e mia3n hinc darpyr bsagnyr5 saga3n a3n myz [I asovm5 ;y myz hamar in[ bidi n,anagyn a3t bsagnyrn Asd/o Arka3ov;3an my]1 In[ el or trank n,anagyn5 wsdah linynk5 or trank yvs qntov;3ovn yn pyrylov1 A3t bsagnyrix mygu nov3nisg go[wovm e ovraqov;3an gam bar/anki bsag1 A3s bsagi masin qosynk mi ‘oku awyli manramasn1 Hajaq hawadax3alu ovraqov;3ovn e sdanovm anmi]abys Asd/ovx` Sovrp Hocov mi]oxow1 Saga3n hajaq el a3t ovraqov;3an a-i; yn ta-novm hawadax3al kov3r6y.pa3rnyru gam el undaniki antamnyru5 oronk Hisovsi my] yn1 Filibyxis 2:26ovm Bo.os a-ak3alu crovm e7 8In2 ovraqov;3amp tovk lxryk5 nov3n qorhovrtn ovnyxyk` miyvnov3n syru 2yr my] ovnynalow` myg ,ovn[5 myg mda/ovm91 Sa Hisovsi Ygy.yxov mygov;3ovnn e5 ori hydyvankn ovraqov;3ovn e5 qntov;3ovn1 Hocypannyrn a3=m clovq yn godrovm a3n qntri wra5 ;y in[bys ganqyn undaniknyri ka3ka3ovmu5 orn a3s yrgrovm hamajaragi bys e1 Pa=anwo. amovsinnyru g3ankovm [ovnyn hasdadovn hynaran5 a3sinkn nbadag yv mi]ox5 ori wra garo.anan gancnyl1 Gam el a3t hynarannyru ,ad darpyr yn irarix5 ori hydyvankow hamady. g3anku ta-novm e anhantovr=yli5 kani or nrank 0daranovm yn irarix1 Hisovsn a3n miag nbadagan ov mi]oxn e5 ori my] o.] undaniku garo. e isgabys yr]anig abryl1 Ovsdi undaniki antamnyri aba,qarhov;3ovnu o[ mia3n a3t antamnyrin anhadabys ‘rgov;3ovn e pyrovm5 a3lyv ampo.] undanikn e hnaraworov;3ovn sdanovm Hisovsi my] linylow yr]anig abryl1 Isg nov3n ;.;i [orrort clovqu sgswovm e hydyv3al gyrb7 8Im siryli yv pa.2ali y.pa3rnyr5 im ovraqov;3an bsags5 a3sbys hasdadovn mnaxyk Diro]ow91 I|n[ ovraqov;3an bsagi masin e qosovm Bo.os a-ak3alu1 A3t hasganalov hamar gartank ! :ysa.onigyxis 2:19-207 8O|w e myr hov3su5 gam ovraqov;3ovnu gam myr bar/anki bsagu5 y;y o[ tovk` myr Dyr Hisovs Krisdosi a-]yv Nra calov =amanag1 Orowhydyv tovk yk myr ‘a-kn ov ovraqov;3ovnu91 :ysa.onigyi ygy.yxin himnwyl er Bo.osi karoz[ov;3an hydyvankow1 Yv Bo.osi hamar my/ ovraqov;3ovn er5 or Asdwa/ iryn 0cdacor/yl er a3t martganx j,marid ‘rgov;3an lov3su danylov1 Saga3n a-awyl my/ ovraqov;3ovn e linylov5 yrp Dyru ca yv myz xov3x da polor nranx5 ovm aba,qarhov;3an hamar Asdwa/ myz cor/a/yl e1 A3n=am5 orbys yrgna3in can25 mynk gsdanank ovraqov;3an gam bar/anki bsagu1

Ha]ort badja-u5 or myz yr]anig e tar2novm5 ta myr hanxanknyri nyrwa/ linyln e1 Bo.os a-ak3aln asovm e H-owmyaxis 8:16ovm7 8Tadabardov;3ovn [ga Hisovs Krisdosi my] y.o.nyrin91 Badgyraxryk a3n hanxacor/I ovraqov;3ovnu5 orin tadaranu mahabadi= e oro,yl5 yv saga3n in[6or mygn inknagamoryn ir wra e wyrxnovm a3t mahabadi=u yv hanxacor/n azad e ar2agwovm1 Mynk eink a3t hanxacor/u yv Hisovsu myr ‘oqaryn myr badi=u gryx1

Ha]ort ovraqov;3an badja-u hawadax3ali hamar5 ta in[6or pan zohapyrylu gam el inknazohapyrovmn e Diro] hamar5 oru paxar2agabys anhasganali e a,qarhig martganx ysagyndron eov;3anu1 Saga3n I darpyrov;3ovn nranx5 mynk ,ad awyl hy-ovn ynk dysnovm5 kani or hasdad cidynk5 ;y ovr ynk cnovm yv ovmow ynk cnovm1 Ypra3yxis 12:26ovm Bo.os a-ak3alu myz hortorovm e7 8Hisovsin na3ynk5 myr hawadki a-a]nortin yv gadaro.in5 or Ir a-]yv y.a/ ovraqov;3an hamar qa[u han2n a-aw5 amo;n a-hamaryx yv Asd/o a;o-I a] go.mu nsdyx91 O|rn er a3t Hisovsi ovraqov;3ovnu1 Ta mynk eink5 ta Ygy.yxin er5 ta Harsn er5 ori hamar “ysan Ir g3anku war tryx1 Ovsdi myr a-]yv y.a/ ovraqov;3anu na3ylow5 Bo.os a-ak3ali qoskyrow5 myr marminnyru orbys gyntani zoh Diro] a-]yv pyrynk1

Hawadax3ali hamar ovraqov;3an a-I;nyru5 oronx masin qosyxink Wyru5 unthamynu mi ‘okr masn yn a3n ovraq linylov a-i;nyri5 oronk Asdwa/ myz dwyl e1 )rinag` ys ,ad ovraq ym5 or 2yz ovnym` im y.pa3t6 kov3ryrin Hisovs Krisdosow5 ys barzabys yr]anig ym zcovm in25 yrp Asdwa/ im a-]yv paxovm e Asdwa/a,n[I qorovng ca.dniknyru yv a3ln1 Saga3n srank mia3n a-I;nyr yn5 oronk m,dabys myr mdkovm [yn5 gam el y;y nov3nisg myr mdkovm yn5 bardatir [e5 or ovraqov;3ovn zcank5 saga3n trank5 in[ qosk5 mqi;ari[ yn1

Saga3n paxi a3s ovraq linylov a-I;nyri5 Asdwa/ myz nayv povn ovraqov;3ovnn e dalis •anclyryn` Genuin Joyª ty-yvs a3sdy.5 yrgri wra5 ori masin ovzovm ym mi ‘okr awyli manramasn qosyl1

Asdwa/a,ovn[n asovm e5 or Asdwa/ knnovm e sirdn ov yrigamovnku1 Hydyvabys Asdwa/ ,ad law cidi myr srdovm y.a/u5 myr abrovmnyrn ov myr 2cdovmnyru1 Masnaworabys5 Asdwa/ ,ad law cidi5 or mynk cidagxoryn5 ;y yn;acidagxoryn 2cdovm ynk yr]angov;3an5 orn ardaha3dwovm e ovraqov;3amp ov pyrgrankow1 Ovsdi Asd/ovn yn;argwylov hamar orbys barcyvadrovm Asdwa/ myz pyrgrank e dalis1 Sovrp Hocov pyra/ pyrgranku5 oru mynk hajaq qlaxnovm ynk5 Asdwa/ artnaxnovm e myr my] yv mynk ha.ort ynk linovm Asdwa/a3in ovraqov;3anu5 oru nayv ocyvorov;3an my/acov3n a.p3ovr e1 +o.owo. 2:266ovm gartovm ynk7 8Kanzi Asdwa/ Ir a-]yv hajyli y.o. martovn imasdov;3ovn5 cidov;3ovn yv ovraqov;3ovn gda91 Yzras 16:19-236ovm craw/ e5 or kani or Isra3yln aryx Asd/o badwyru5 aba 8Dyru nrnax ovraqaxryx91 Hin ovqdi =amanag Sovrp Hocin m,dabys martganx hyd [er5 saga3n yrp a3n i]novm er martganx wra5 martig nayv ovraqov;3ovn ein abrovm1 A3tbys y.aw Nimya 12:436ovm5 ordy. gartovm ynk7 8A3n 0ru my/ zohyr madovxyxin yv ovraqov;3ovn aryxin5 kani or Asdwa/ my/ ovraqov;3amp ovraqaxryx nranx91 Saga3n Asd/o gamku gadarylu orbys ovraqov;3an a.p3ovr agna-ov e Howhannov 15 clqovm1 Qosylow Ir dwa/ badwyrnyri wra3ow Hisovsu ,arovnagovm e7 8A3s panyru 2yz asaxi5 orbyszi Im ovraqov;3ovnu 2yr my] mna ov 2yr ovraqov;3ovnu gadar3al lini1 A3s e Im badwyru5 or mygmygov siryk5 in[bys or ys 2yz siryxi91 A3sinkn5 y;y gadarynk Hisovsi badwyru5 aba Nra ovraqov;3ovnu myr my] bidi lini yv a3n bidi lini gadar3al5 a3sinkn Hisovsix tovrs o[in[ a3lyvs myz ovraqov;3ovn [i garo. badja-yl5 kani or Hisovsix tovrs [ga j,marid ovraqov;3ovn1 <ad barz1 A3t da,i6dov,inyru5 oronx my] a3=m qrwa/ e a3sdy. abro. ha3 =o.owrti my/amasnov;3ovnu5 ta t=paqd martganx t=paqd linylu orgramolov;3amp ov harpyxo.ov;3amp •ovdyl6qmylowª5 in[bys nayv ahawor par2r a.movgow5 oru nrank xawok yra=,dov;3ovn yn anwanovm5 garj =amanagow mo-axnyl dalov mi]ox e mia3n1 Aha ;y in[ov hawadax3alnyru [yn garo.anovm mas gazmyl a3t 8ovdov,6qmov,nyrin95 y;y nov3nisg sdibwa/ yn linovm nyrga cdnwyl1 Hisovsi qoskyru nayv n,anagovm yn5 or j,mardabys ovraqaxo.u mia3n Asdwa/ e5 yv Ir a3t ovraqov;3ovnn e5 or Asdwa/ tnovm e myr srdyrovm5 yrp mynk Iryn hnazant ynk1 A3sbisow5 j,marid qntov;3ovnn ov yr]angov;3ovnu mimia3n Asd/o mod yn5 orin mynk garo. ynk ha.ort linyl Sovrp Hocov mi]oxow1 Hirawi7 asdwa/a3in syrn ov qntov;3ovnn anpa=an yn irarix1 Yv orkan mynk ha.ort ynk a3t asdwa/a3in qntov;3anu5 a3nkan awyli hzor ynk5 kani or Nymya 8:106ovm gartovm ynk7 8Diro] ovraqov;3ovnu 2yr zorov;3ovnn e91 Yv cidy|k orn e hra,alin7 Dyrn hawadarim e Ir qoskin7 in[bisi hydyvanknyr el or ovnyna myz hamar Diro]u hnazant linylu5 miyvnov3n e5 Dyru myz ovraqov;3ovn e ov.argovm1 A3n polor ny.ov;3ovnnyrn ov da-abanku5 or pa=in e hasnovm myz badahagan [I linovm •1 Bydros 4:12ª1 Yv nov3n clqi $1!#6ovm a-ak3alu ,arovnagovm e7 8Haba ovraq y.yk5 kani or Krisdosi [ar[aranknyrin yk ha.ort y.yl5 orbyszi Nra ‘a-ki ha3dnwylov =amanag el xn/ov;3amp ovraqanak91 A3novhydyv a-ak3alu hortorovm e5 ;y Asd/ovn ‘a-k dwyk yv o[ ;y ama[yk5 y;y [ar[arwovm yk orbys Krisdon3a1 Sa n,anagovm e5 or martov hamar my/acov3n badiw e Hisovs Krisdosi anwan hamar [ar[arwylu1 Cor/k A-akyloxi 56rt clqovm ngaracrwa/ e5 ;y in[bys a-ak3alnyrin /y/yxin yv arcylyxin karozyl1 Saga3n a-ak3alnyru 8ad3anix hy-axan ovraqanalow5 or Diro] anwan hamar ar=ani y.an anarcwylov9 •5:14ª1 Pa3x dysyk5 in[kan el my/ lini myr wsdahov;3ovnn a-]yvovm y.a/ ovraqov;3an wra5 o[ ok [i garo. ovraq linyl5 yrp mi law /y/ e ovdovm1 Covxy mqi;arwi5 saga3n [i garo. ovraq linyl5 ta anpnagan e1 Pa3x mynk qosovm ynk anpnagan martov masin5 mi martov5 orn ir my] ovni Sovrp Hocin5 oru yv j,marid ovraqaxo.n er a-ak3alnyri my]1 O[in[ garyvor [e7 o[\ myr mdkyru5 o\[ myr abrovmnyru5 o\[ myr fizigagan wijagu5 y;y Asdwa/ ovraqov;3ovn e ov.argyl5 aba in[bisin el lini myr wijagu5 mynk [ynk garo. [ovraqanal1 Taryri un;axkovm j,marid krisdon3anyrn anarcwyl yn ov dan]wyl5 yn;argwyl yn ahawor gddanknyri1 A3=m el myr hocyvor y.pa3rnyrn ov kov3ryru Sovtanovm5 Nicyria3ovm5 Intonyzia3ovm yv a3lovr sbanwovm5 sdrgaxwovm yv anarcwovm yn Hisovsi anwan hamar1 Ys mi,d zarmaxyl ym5 ;y in[by|s yn nrank garo.anovm anxnyl a3t amyni my]ow1 Saga3n a3=m cidym7 nrank ovraqov;3amp yn danovm ta1 Aha kyz yvs mi baratoks1 Y;y Asdwa/ zorov;3ovn [ov.argi5 myzanix o[ ok [I garo. a3s yrgri wra abryl orbys Hisovsi hydyvort1 2 Dimo;yos 3:126ovm gartovm ynk7 8Polor nrank5 owkyr ovzovm yn asdwa/aba,dov;3amp abryl` Hisovs Krisdosow5 hala/ank bidi gryn91 Saga3n unttym a3s hala/anknyri5 Hisovsu myz ka]alyrovm e7 8777a,qarhi my] ny.ov;3ovn bidi ovnynak5 pa3x ka]asird y.yk7 ys a,qarhin ha.;yxi9 •Howhannov 16:33ª1 Anclyryn NIV ;arcmanov;3an my] a3s 8ka]asird y.yku9 ;arcmanwa/ e orbys take a heart5 oru pa-axioryn n,anagovm e sird a-yk5 saga3n pnacrovm 0cdacor/wa/ pa-I pa-axi ;arcmanov;3ovnu n,anagovm e paxagan[yk ovraqov;3amp5 anclyryn` cheer ye up1

Ovraqov;3ovnu5 or mynk ovnynk Hisovsi my]5 ta a3n ;angacin atamantn e5 orow myz Dyru zartarovm e1 Saga3n ;,naming kna/ [e5 yv badrasd e co.anal myzanix myr asdwa/a3in zartu1 Amynamassa3agan zynku5 orow sadanan amyn 0r gragovm e myr wra5 ta hocsn e1 Aha ;y in[ov e Hisovsu tybi Iryn gan[ovm polor hoxna/ yv py-naworwa/nyrin1 Ngadynk5 or 8hocnyl9 pa3i armadu 8hoc anyln9 e1 Yrp Hisovsi my] ynk5 hawadarim Ir qosdovmin5 Na Ir wra e wyrxnovm myr polor hocsyru5 saga3n art3o|k mynk mi,d ynk Hisovsi my]1 Aha a3sdy. e myr dqrov;3an badja-u1 Aha a3sdy. e5 or Sovrp Hocin drdmovm e1 Ovsdi Bo.os a-ak3alu myz hrahancovm e7 8Asd/o Sovrp Hocin mi\ drdmyxnyk9 •Y’ysaxis 4:30ª1 Y;y Hisovsi my] [ynk5 aba amyn in[u bodynxial hnaraworov;3ovn ovni myr dqrylov yv parganalov badja- ta-nal1 Isg yrp Hisovsi my] ynk5 a3t nov3n panyru myz garo. yn ovraqov;3ovn pyryl1 Yrp Hisovsi my] [ynk5 sadanan garo. e myz 0cdacor/ylow ‘or2yl go.obdyl myr y.pa3r6kov3ryri ovraqov;3ovnu1 Ovdi a-ak3alu norix hortorovm e7 8Hociow marmni cor/yru sbanyk7779 •H-owmyaxis 8:13ª1 Hisovsi my] linylu ,ad yv ,ad a3l hydyvanknyr el ovni5 yv j,marid ovraqov;3ovnu tranxix mygn e1

Wyr]abys5 ovraq linylu hawadax3ali hamar hraman e Asd/ovx1 Filibyxis 4:46ovm a-ak3alu crovm e7 8Ovraq y.yk Diro]ow amyn =amanag5 norix ym asovm` ovraq y.yk91 Isg ! :ysa.onigyxis 5:16-186ovm gartovm ynk7 8Amyn =amanag ovraq y.yk1 Antatar a.o;k aryk1 Amyn panovm cohaxyk5 kanzi a3s e Asd/o gamku Hisovs Krisdosow 2yr wra91

Asdwa/ 0rhni amynkt1