Barcyv Ysa3an
Ha3 Ygy.yxasirax Y.pa3ragxov;3an antam
www.luys.org
Clyntyl AMN5 2002
Myr
0ryrovm Asd/ovn hawadalu gar/ys ;y mota e1 Irynx gir;
hamaro. martig hajaq yn asovm5 ;y hawadovm yn Asd/ovn1 Dann Asdwa/a,ovn[
ovnynalu yv cony Nor Gdagaranu gartalu nov3nbys gir; linylov n,an e ,adyri
hamar1 Saga3n a3s0r mynk [bydk e gyndronaxnynk myr ov,atrov;3ovnu a3n martganx
wra5 oronk unthanrabys yn asovm5 ;y Asdwa/ ga5 a3l bidi qosynk nranx masin5
owkyr mi ka3l el yn a-a] cnovm` asylow5 ;y Hisovsu yvs Asdwa/ e yv Asd/o Orti1
Yrp martn unthovnovm e (gam cony ga/ga/ovm e)5 or
inkn anmah hoci e5 aba sgsovm e mda/yl5 ;y in[ e linylov ir hyd yrp ir marminu
mahana1 In[6or mygix lsylow5 or nman harxyri badasqann Asdwa/a,ovn[n ovni5 na
Asdwa/a,n[ix garo. e imanal5 or hawadax3ali inknacidagxov;3ovnn ov hocin marmni
my-nylov bahin anmi]abys hry,dagnyri 0cnov;3amp ha3dnwovm e Asd/o nyrga3ov;3an
my]5 iag anhawadi hocin` t=o.k5 mi dy. ordy. ungno.u hawid3ans da-abovm e1 Yv
kani or artyn sgsyl e ga/ga/yl5 or covxy inku yvs anmah hoci e5 aba kani ty-
abrovm e5 bydk e or iryn abahowacri t=o.k cnalovx1 Saga3n in[by|s1 Hynx a3s
harxn e5 or oro, ,’o;ov;3ovn e a-a]axnovm nov3nisg hawadax3alnyri my]1
Asdwa/a,n[ix paxi dasn3ag ovri, crkyr el gan5 oronk bntovm yn5 ;y a3s harxi
badasqann ovnyn1 Saga3n a3s0r myr qntiru [e a3t crkyri snangov;3ovnu xov3x dal1
Yrp Asdwa/a,ovn[u
qosovm e hocinyri ‘rgov;3an masin5 ta n,anagovm e5 or a3n qosovm e hocinyri
t=o.kix ‘rgwylov5 t=o.k [cnalov masin1 Mi]in janabarh [ga7 gam t=o.k5 gam`
traqd` a3sinkn Asd/o nyrga3ov;3an my]1
<adyru gan5 oronk Asdwa/a,n[ix
wyrxnylow mi kani hamarnyr irynx ‘rgwa/ yn ha3dararovm5 a3sinkn` t=o.k cnalovx
abahowacrwa/5 yv ,arovnagovm yn abryl5 in[bys or abrovm ein1 A3o5 asovm yn
nrank5 mynk el ynk hawadovm5 or Hisovsu /nwyl e gov3six5 harov;3ovn e a-yl
cyryzmanix yv Asd/o Ortin e1 Sranix awyl el i|n[ yk ovzovm7 mynk ‘rgwa/ ynk5 yv
a3n in[ tovk anwanovm yk hocyvor g3ank` garyvor [e7 hawys ovnynam Asdwa/a,ovn[
ggartam5 [ovnynam` [ym garta5 ovzynam karozi gcam5 [ovzynam` [ym ca5 yv a3ln1
In[ qosk5 or law e nman hawadk ovnynalu5 saga3n sdoryv xov3x gdank5 or o[ mi,d
e nman hawadku ‘rgarar5 kani or omanx 8hawadkn9 iraganovm hawadk el [e5 a3l log
mda3in war=ank5 inknaqapyov;3ovn5 oru ,arovnagovm e nranx bahyl tadabaardov;3an dag1 :wynk mi kani hamarnyr5
oronk a3s garci martig hajaq yn my]pyrovm1 A-a]inn ovzovm ym n,yl H-owmyaxis 10:13 hamaru5 ordy. aswovm e7 8Ow or Diro] anovnu gan[i` bidi ‘rgwi91
Nov3nisg karozi[nyr gan oronk a3s hamarix ylnylow bntovm yn5 or ‘rgwylov hamar
anhra=y,d e mia3n Diro] anovnu gan[yl` a.o;yl1 Ha]ort hamaru Cor/k A-akylox 16:31-n e7 8Hawada Hisovsin` yv bidi ‘rgwys tov yv ko undaniku91 Isg
H-owmyaxis 10:11-ovm gartovm ynk7 8Polor nrank5 owkyr
Nran hawadan5 bidi [ama[yn91 A3s hamarnyru my] pyrylow5 mynk o[ ;y
hama2a3n [ynk a3s hamarnyri hyd5 kaw lixi5 a3l ovzovm ynk asyl5 or hocov
‘rgov;3ovnu ga-ovxyl mia3n a3s hamarnyri wra sqal e yv gor/anarar1 )rinag`
Hagopos a-ak3aln asovm e5 ;y tyvyrn el yn hawadovm Asd/on yv sarsa’ovm (2:19)1 Sarsa’ovm` kani or cidyn5 or artyn
tadabardwa/ yn1 Isg Howhannov 12:42-43-ovm
crwa/ e7 8777
I,qannyrix ,adyrn el Iryn •a3sinkn` HisovsiŞ hawadaxin5 pa3x ‘arisyxinyrix waqynalow [ein tawanovm777 kanzi
martganx ‘a-ku Asd/o ‘a-kix awyli siryxin91 Isg aha Ma;yvos 7:21-23-ovm Hisovsn Inkn e asovm7 8O[ ;y polor nrank5
owkyr in2 8Dyr95 8Dyr9 yn asovm bidi mdnyn yrgnki ;acaworov;3ovn5 a3l nrank
owkyr im yrgnawor Hor gamkn yn gadarovm1 <adyrn a3n 0rn in2 bidi asyn7 Dyr5
Dyr5 [e| or ko anovnow marcaryov;3ovnnyr aryxink5 yv ko anovnow tyvyr hanyxink5
ov ko anovnow ,ad hra,knyr aryxink1 A3n =amanag ha3dnabys nranx bidi asym5 ;y`
ys pnaw 2yz [ym jana[ovm5 hy-ov mnaxyk in2nix tovk5 or an0rynov;3ovn eik
cor/ovm91
In[bys dysnovm ynk5 Asdwa/a,ovn[u yvs
crovm e martganx masin5 oronk hawadalow hantyr2 [yn ‘rgwovm1 Saga3n i|n[n e
badja-u1 In[ov| omanx hawadku ‘rgarar e5 isg omanxu` o[1 Pann a3n e5 or ‘rgarar
hawadkn amracrwa/ e Sovrp Hociow5 Sovrp Hocin e ‘rgarar hawadki hy.inagu1 Mynk
‘rgwovm ynk mia3n a3n =amanag5 yrp Sovrp Hocin e hawadovm myr my]1 Bo.os
a-ak3aln asovm e` 8O[ ok [i garo. Hisovsin Dyr go[yl5 y;y o[` Sovrp Hociow9 (1 Gorn;axis 12:3)5
kani or 8Krisdosi
hyd qa[u yla5 yv a3lyvs gyntani ym o[ ;y ys5 a3l Hisovs Krisdosn e gyntani im
my]5 pa3x ys or hima marmnow ym abrovm` abrovm ym Ads/o Ortov hawadkow9
(Ca.adaxis 2:20)1 Ha,wi a-nylow Sovrp Yrrortov;3an mygov;3ovnu garo.
Ynk asyl5 or Asd/o Ortov hawadku ta nov3n Sovrp Hocov hawadkn e1 Hydyvabys
Sovrp Hocov nyrga3ov;3ovnu myr my] ‘rgov;3an a-anxkn
e5 himnakaru5 oru ;ov3l gda martovn Asd/o a[kovm artar yryval1
Martig garo. yn
hawadal nayv a-anx Sovrp Hocov1 Ta martga3in hawadkn e5 oru yrpyk [i garo.
martovn artaraxnyl Asd/o mod5 kani or a3n paxar2ag [e1 A3sinkn y;y in[6or mygu
law hamozi5 aba a3t hawadku garo. e ‘oqwyl gam unthanrabys wyranal5 in[n anhnar
e5 yrp Sovrp Hocin e hawadovm myr my] (H-owmyaxis
8:38)1 A3t martga3in hawadki5 gam hajaq
asovm ynk` mdki hawadki5 art3ovnkn a3n e5 or` (Ysa3i 28:13) 8Dyrn asoovm e7 8A3s =o.owovrtn in2 pyranow
e modynovm5 yv in2 ,r;ovnknyrow e ba,dovm1 Pa3x nranx sirdn in2nix hy-ov e5 yv
in2nix ovnyxa/ waqu log martganx soworyxra/ mi badwiran e91
Hydyvabys5 y;y Sovrp Hocov 8hawadku lsylovx e yv lsyln Asd/o qoskix9 (H-owmyaxis 10:17)5 aba martga3in hawadku5 gar/ovm ym5 garo. ynk asyl`
lsylovx e yv lsylu martov qoskix1 A3sdy. garyvorn a3n e5 ;y o|w e qosovm
lso.in7 in[6or mygi /bdwa/ an2u` ylnylow ir ,ahyrix5 ;y|` in[6or mygi mi]oxow
Sovrp Hocin` ylnylow Asd/o ,ahyrix1
Saga3n y|rp e Sovrp Hocin myz drwovm1 Ir
harov;3ovnix hydo Hisovsu barzabys ‘[yx Ir a-ak3alnyri wra asylow7 8A-yk Sovrp Hocin9 (Howhannov 20:22)1 Isg
ygy.yxov a-akylagan ,r]anovm barz 2y-ktnovmow martig sdanovm ein Sovrp Hocin5 oru
hajaq ov.ygxwovm er darpyr n,annyrow1 Saga3n nyrga3ovms nman panyr [ynk
dysnovm1 Nov3nisg a-akylagan ,r]anovm Sovrp Hocin sdanalu5 2y-ktrman hydyvank
[er mia3n1 Yv o[ el Hocin sdanalov bahin n,annyr xov3x daln er bardatir1
Wyr]abys5 Sovrp Hocin sdanalu5 ta my/acov3n a-y./wa/ e1 {ga mi 0rina[a’ov;3ovn5
[gan naqorok m,agwa/ ganonnyr5 oronk bidi naqortyn Sovrp Hocin sdanalovn1 Omank
mahwanix mi kani bah a-a] yn sdanovm yv ‘rgwovm5 omank el ty-yvs irynx mor
orowa3novm cdnwa/ =amanag5 ,adyrn el unthanrabys [yn sdanovm1 Asd/o jam’anyru
qorhrtawor yn yv myz hamar hajaq anknnyli1 Ysa3i 40:13-14-ovm gartovm ynk7 8O|w knnyx Diro] Hocin yv Nran qorhrtagix
linylow5 ov..ov;3ovn dwyx nran1 Na ov|mix qorhovrt
harxyrx91 Cidynk mia3n5 or aba,qarhov;3ovnu Asd/o ,norhkow e (H-owmyaxis
Oro|nk
yn a3t hydyvanknyru1 Lyzovnyrow qosy|lu5 marcaryov;3ovnnyr any|lu1 O\[5
yv yvs myg ancam` o\[1 A-a]in tari ygy.yxin li er darpyr n,annyrow5 hra,knyru
soworagan panyr ein5 oronx nbadagu Isra3yli =o.owrtin tar2i pyryln er5
aba,qarhyxnylu5 hydaca3ovm nayv ygy.yxinyr himnatrylu hy;anosnyri my]1 Ta e
abaxovxovm Ma;yvos 11:21-ovm Hisovsi hantimanov;3ovnu Isra3yli
anhawad ka.aknyrin` asylow7 8Y;y D3ovrosi yv Sitoni my] y.a/ linyin a3n hra,knyru5 oronk 2yr my]
y.an5 ,adyru kovr2ow ov moqirow aba,qarha/ bidi linyin91 In[bys
dysank hydaca3ovm5 Isra3yln a3tbys el [aba,qarhyx5 isg hy;anosnyru5 oronx my]
cnaxin a-ak3alnyru n,annyrow ov hra,knyrow` aba,qarhyxin1 Saga3n ,ovdow
Isra3yli =o.owovrtu xirovxan y.aw a,qarhow myg5 isg hy;anosnyri my]
himnatrwyxin ygy.yxinyr1 N,annyri yv hra,knyri anhra=y,dov;3ovnu wyraxaw1 A3=m
Sovrp Hocin ovnynalov hamar a-a]in n,anu ta ampo.] srdow hawadaln e1 A3s masin
Nor Gdagaranu ,ad hsdag e asovm7 8Kanzi y;y pyranowt Hisovsin Dyr qosdowanys
yv srdit my] hawadas5 or Asdwa/ Nran my-ylnyrix harov;3ovn dwyx` bidi ‘rgwys9
(H-owmyaxis 10:9)1 Ovsdi y;y in[6or mygn ir srdovm hawadovm e5 oru yv
Sovrp Hociow linylov hamar myg n,ann e5 aba na artyn Asd/o arka3ov;3an
ka.akaxiov;3ovnn e untovnyl5 8Kanzi Asd/o arka3ov;3ovnu gyragovr yv qmylik [e5 a3l artarov;3ovn yv
qa.a.ov;3ovn ov qntov;3ovn` Sovrp Hociow9 (H-owmyaxis 14:17)1 In[bys
dysnovm ynk5 ‘rgov;3an hawadku mia3n srdi hawadkn e5 oru yrpyk [i garyli gy./yl5
yv oru Sovrp Hocov barcyvn e1 <arovnagynk gartal H-owmyaxis 10:10 hamaru7 8Kani or mygu hawadovm e srdow artaranalov
hamar5 ov pyrnow qosdowanovm` ‘rgwylov hamar91 Dysyk5 a3s wyr]in
hamaru ngaracrovm e tadawarov;3ovn1 Min[yv tadawji- ga3axnylu5 tadaranu bydk e
oro,i5 ;y art3o|k my.atr3alu my.awor e nyrga3axwa/ my.atranknyri my]5 ;y` artar
e1 Yv in[bys yrgra3in tadarannyrovm mynk anba3man ggorxnynk myr tadu yv my.awor
gjana[wynk5 y;y myr yv tadarani my]yv [lini myr tadaba,dbanu5 a3nbys el Asd/o
tadasdani =amanag5 y;y myr yv Asd/o my]yv [lini myr tadaba,dbanu` Hisovsu5 aba
an,ov,d mynk ggorxnynk myr tadu yv tadabardov;3ovnu glini t=o.k cnalu1 Saga3n
myr tadaba,dbann a3nkan hmovd e5 a3nkan sirwa/ e tadawori go.mix5 or myr wra3ix
my.atranknyru wyrxwovm yn hy-aga 2yvow5 a-anx tadaran nyrga3analov5 ji,d a3n
bahin5 yrp mynk sdanovm ynk Sovrp Hocin5 yv a3lyvs anhra=y,dov;3ovn [ga5 or
mynk tadaran nyrga3anank5 a3sinkn Asd/o ad3ani a-a] gancnynk5 in[bys or bidi
gancnyn anaba,qarhyru5 yrp Jyrmag Ato-u trwi1 H-owmyaxis 8:1-ovm gartovm ynk7 8Tadabardov;3ovn [ga Hisovs Krisdosi my]
y.o.nyrin91 Myz hamar linylov e mia3n cor/yri knnov;3ovn` Asd/o
arka3ov;3ovnovm barcyvnyr sdanalov gam gorxnylov hamar5 yrp ha’,dagov;3ovn
lini1
In[bys dysnovm ynk5 hynx mia3n srdow hawadaln
artyn pawarar e t=o.kix ‘rgwylov hamar1 Xawok5 ,adyrn ovzovm yn pawararwyl
sranow5 yv gada.i timatrov;3ovn yn xov3x dalis Sovrp Hocovn5 orn a3l
‘o’oqov;3ovnnyr el e xanganovm anyl martov g3ankovm5 orbyszi martn a-anx
barcyvi [mna Asd/o arka3ov;3an my]1 Hisovsn asovm er`
yrgnkovm can2yr govdagyk1 Yv aba,qarha/ martganx mod wyr] i wyr]o a3t
‘o’oqov;3ovnnyru a-a] yn calis5 kani or Sovrp Hicin ,ad awyli zorawor e5 kan ;y
timatrov;3ovn xov3x dwo. martov an2u1 Mygi mod` arac5 m3ovsi mod` tanta.5
saga3n ‘o’oqov;3ovnnyrn anba3man a-a] yn calis5 y;y martu =amanag ovni yv
mahwan mahiji my] [e1 Ihargy5 Asd/o arka3ov;3an my] t=paqd martig [bidi linyn5
saga3n ,ad garyvor e myz hamar hasganal a3t barcyvnyri5 a3t yrgna3in can2yri
garyvorov;3ovnu1 Hydyv3al hamymadov;3ovnu ,ad ba3managan e5 saga3n5 gar/ovm ym5
garyli e anyl1 Dysyk5 polor martig5 oronk a-o.] a[kyrow yn /nwovm5 lov3s yn
dysnovm5 ta artyn isg yr]angov;3ovn e5 saga3n omank /nwovm yn ;acawori
undanikovm5 isg omank el /nwovm yn ;,wa- a.kadov;3an my]1
A3s srdovm hawadaln ov Hisovsin Dyr
qosdowanylr hajaq anwanovm yn aba,qarhov;3ovn1 Ir qorkovm` a3o5 sa
aba,qarhov;3ovn e5 kani or a,qarhu yrpyk Hisovsin Dyr [i qosdowanovm yv o[ el
a,qarhu gam5 awyli ji,d5 a,qarhovm abro. martganx jn,o. my/amasnov;3ovnu5 irynx
srdovm hawadovm yn5 or Hisovsu harov;3ovn e a-yl cyryzmanix1 In[bys cidyk`
aba,qarhov;3ovn (anclyryn` repent) pa-axioryn n,anagovm e a,qarhix
hy-anal5 gdrwyl5 zadwyl1 Saga3n Asdwa/a,n[ovm aba,qarhov;3an imasdu ,ad awyli
qorn e yv /awalovn5 yv ori masin ovzovm ym awyli manramasn qosyl1
Myr tadaba,dbanu` Hisovs Krisdosr` Asd/o
Ortin5 oru yv paryqosovm e Iryn hawadaxo.nyri hamar Asd/o a-a]5 myz hortorovm e`
aba,qarhyl1 {ors Awydarannyrovm 7 dy.
hi,wovm e Hisovsi badwyru` aba,qarhyk1 Isg >ovgasi Awydarani 13-rt clqi 3 yv 5 hamarnyrovm nov3n naqatasov;3ovnu grgnwovm e7 8Y;y [aba,qarhyk5
polort el bidi gorswyk91 Howhannys Mgrdi[u go[ er anovm7 8Aba,qarhov;3ann
ar=ani bdov. pyryk9 (Ma;yvos 3:8)1 Oro|nk yn a3t bdov.nyru` gdysnynk sdoryv1 Aha ;y
in[ov a3skan garyvor e aba,qarhov;3ovnu ‘rgov;3an hamar1 Saga3n aba,qarhylu myz
hamar hy,d pan [e5 or a3s0r oro,ynk5 wyrxnynk ov aba,qarhynk1 Awylin7 a3n myr an2i
ov=yrix wyr yv anhnarin mi pan e1 A3t tybkovm in[ov| e Hisovsu myz hortorovm
aba,qarhyl1 Hi,yk5 or a3n5 in[ anhnar e martov hamar5 hnarawor e Asd/o hamar1
Mia3n Sovrp Hocin e5 or callow myr my] myz hasgaxnovm e5 ;y in[ e iragan
aba,qarhov;3ovnu yv 0cnovm e a3s g3ankn abryl orbys aba,qarha/ martig1 Asd/ovn
hnazant polor yrgna3in ov=yru5 polor yrgna3in eagnyru5 oronx a-a]nortovm e Sorp
Hocin5 l/wa/ yn myz aba,qarhov;3an hasxnylov t=warin cor/in1 Y;y Asdwa/ myr
hocyvor a[kyru cony mi bah pana yv mynk garo.anank dysnyl5 ;y Asdwa/a3in
eagnyrn in[bisi~ ;y= yv ta=an mardi my] yn tyvyri tym myr ‘rgov;3an hamar` bidi
ab,ynk myr andy.3agov;3an hamar1 Aha ;y in[ov >ovgasi 15:7-ovm Hisovsn asovm e7 8Ovraqov;3ovn bidi lini yrgnkovm myg
my.awori hamar5 orn aba,qarhovm e91 Aba,qarhov;3ovnu ta Sovrp Hocov
a-a]in cor/n e5 or Na anovm e myr hyd1 Isg ba,damovnkn ov /a-a3ov;3ovnu calis
yn mia3n aba,qarhov;3ovnix hydo5 kani or /a-a3ov;3ovnn a-anx Sovrp Hocov
unthovnyli [e Asd/o mod1 Sovrp Hocin myr my] ta nov3nn e ;y Hisovsu myr my]1
Ovsdi aba,qarha/ martganx anmi]abys howwovm e Hisovsn inku1 Hydyvabys myr
ba,damovnkn ov /a-a3ov;3ovnu Hisovsow e5 a3t badja-ow el unthovnyli e Asd/o
mod1
Howhannov a-ak3aln asovm e` 8mi siryk a,qarhn ov a3n amynn in[ a,qarhi my] e9 (1 Howhannov
Aba,qarhov;3ovn nayv n,anagovm e
hydyv3alu7 anmnaxort inknanwirovm yv inknazohapyrov;3ovn Asd/ovn (H-owmyaxis 12:1)5 in[bys
nayv anmnaxort yn;argwyl Asd/o Qoskin g3anki polor iratrov;3ovnnyri my]1 Sranix
bagas` amyn in[ my.k e1 Aha Hisovsi qoskyru7 8Y;y mygn ovzovm e im ydyvix ca5 ;o. ir an2n
ovrana yv amyn 0r ir qa[u wyrxni ov im ydyvix ca9 (>ovgasi 9:23)1 Naq7
dysyk5 or Dyru myz hortorovm e cnal Ir ydyvix amyn 0r yv o[ ;y unthamynu ,apa;u
myg 0r1 Yv hydo5 myr qa[n a3n da-abankn ov mdaqaqov;3ovnnyrn yn5 a3n
anhancsdov;3ovnnyrn ov t=warov;3ovnnyrn yn5 or mynk ovnynk g3ankovm` amyn 0r1
Hynx a3s amynow e5 or Hisovsu myz gan[ovm e7 8In2 ygyk5 polor hocna/ yv py-naworwa/nyr yv
ys bidi hanc[yxnym 2yz91 Y;y in[6or mygu bntovm e5 ;y aba,qarhyl e
yv [i hydyvovm Hisovsin5 aba ta wga3ovm e a3n masin5 or na gam ty-yvs irabys [i
aba,qarhyl5 gam el aba,qarhylovx hydo yd e sahyl` sa3;akyl5 ori hamar ta-nacin
z.]alov e1 Saga3n Hisovsi ydyvix cnalu ba3man ovni5
a-anx ori o[ ok [i garo. Hisovsin hydyvyl5 Nra a,agyrdu
yv hodi myg antamu linyl1 Yv Sa paxar2ag e1 >ovgasi
Soworapar martig Asd/o 0cnov;3ann yn timovm5 yrp ‘or2ow yn hamozwovm5 or irynk anov= yn
in[6or mi pan anyl5 yrp 8kani or ys law ov artar hawadax3al ym` Asdwa/ in2
g0cni9 mda3nov;3ovnn i tyryv e hanovm ir snangov;3ovnu1 Saga3n mi;y| awyli
qylaxi [i lini5 y;y hynx sgzpix Diro]u modynank hydyv3al a.o;kow7 8Ys [ym garo.
Dyr5 saga3n Tov\ ys garo.5 ys [ym artaru5 saga3n Tov\ ys5 im my] ys [ym lawu5
saga3n Tov\ ys Dyr91 A3s a-ovmow5 myz hamar xa3dovn 0rinag e Hopu1 <adyru
gar/ovm yn5 ;y Hopi hyd gadarwa/u mia3n nra hamar er5 or Asdwa/ xov3x da5 or
Inku sadana3ix ov=y. e1 Sqal gar/ik1 Sadanan a3nkan miamidu [i5 or [imana Asd/o
irynix ov=y. linylu1 Yv a3n5 in[ badahyx5 mrxov3; [er Asd/o yv sadana3i mi]yv5
kani or angaryli er5 or Asd/ovn sadanan ha.;yr1 Sadanan ir hajov3ku sdanovm e
martganx da-abank ov xaw dalow5 a3t badja-ow el5 imanalow hantyr25 or bidi
bardwi5 na cnax a3t ka3lin` Hopin gddylovn1 Saga3n in[ov| Asdwa/ ;ov3l dwyx5 or
Ir hawadarim /a-an nman annaqatyb da-abanknyri yn;argwi1 Kani or Asdwa/ a3nkan
,ad er sirovm Hopin5 or ovzovm er nran aba,qarhov;3an hasxnyl5 orbyszi [gorswi1
Yv yrp Hopn aba,qarhyx` asylow 8Im an2s garhamarym5 ho. ov moqiri wra gnsdym9 (Hop 42:6)5 Asdwa/ hasaw Ir nbadagin5 orix hydo Hopin dwyx nra
gorxra/i grgnabadigu1 Hopn hasgaxaw5 or ir sy’agan artarov;3ovnu o[in[ e7 8Qosovm ei5 pa3x [ei
hasganovm5 in2 skan[yli panyr linylow5 [ei imanovm9 (Hop 42:3) Hopi aba,qarhov;3an janabarhn a3s
er1 P Gorn;axis 7:10-ovm gartovm ynk7 8Kanzi Asd/o ovza/i
bys y.a/ drdmov;3ovnu ‘rgov;3an hamar aba,qarhov;3an e a-a]nortovm91 Ihargy5 aba,qarhov;3ovnu
myz [i garo. abahowacryl sadana3i har2agovmnyrix7 mynk ty- ,ad angadar ynk5
sdyb6sdyb Asdwa/ sadana3in ;ov3l gda har2agwyl myz wra1 Tranow Asdwa/ myz tasyr
gda yv myr g3ankyru gov..i` /a-a3yxnylow Ir nbadagnyrin1 Aha ;y in[ov
H-owmyaxis 8:28-ovm Bo.os a-ak3alu crovm e7 8Saga3n
cidynk5 or polor panyru parov cor/agix yn nranx5 owkyr sirovm yn Asd/ovn91
A3s hamaru mi,d myr mdkovm bidi lini5 kani or hajaq [ynk garo. hasganal myz
pa=in hasa/ da-abanki imasdu5 saga3n wsdah linynk5 or Asdwa/ cidi yv a3n parov
cor/agix bidi ani` in[kan el or sadanan ]ana1
Aba,qarhov;3ovn nayv n,anagovm e cidagxyl
myr my.awor linyln Asd/o tym5 hasganal5 or Asd/o tym umposd g3ank ynk abryl1
Myznix ,adyri aba,qarhov;3ovnn ov.ygxwyl e arxovnknyrow1 Trank yd tar2a/ ana-ag
ortov arxovnknyrn ein1 Sa.mosyrcovn Sa.mos 119:59-60-ovm asovm e7 8Im jam’anyri masin mda/yxi5 yv odkyrs ko wga3ov;3ovnnyrin tar2ri1 Ko
badwirannyru bahylov ardoraxi ov [ov,axa91 A3s0r ,adyrn yn asovm7 8ys i|n[
ym aryl or aba,qarhym7 o[ ovri,i dovn ym kantyl5 o[ co.ov;3ovn ym aryl91 Asd/o
Ortov srpazan ar3ovnn ys odnadag dwyl` [hawadalow a3t ar3anu1 Aha ;y i\n[ ys
aryl1 A3 sa e5 or yrpyk [i nyrwi kyz1
Aba,qarhov;3ovn [i n,anagovm mia3n Asd/o
a-]yv my.awor linylu qosdowanyl1 Mynk aba,qarhovm ynk nayv a3n =amanag5 yrp myr
cor/a/ sqali hamar nyro.ov;3ovn ynk qntrovm in[6or mygix1 Hisovsn Asovm e7 (>ovgasi 17:4) 8Y;y 0ru 3o; ancam ko tym my.an[i ov 0ru 3o; ancam ,r]wi kyz ov asi`
gaba,qarhym5 bydk e nyrys nran91 Usd Mowsysi 0rynki5 unthamynu yryk ancam
garo. eir nyryl mygin5 oru ko hantyb my.an[yl e yv kyz aba,qarhyl1 <ad
hnarawor e5 or Bydros a-ak3aln inknacoh wijagovm er5 yrp Hisovsix harxryx5 ;y`
kani| ancam nyrym5 3o|; ancam5 kani or inku -apinyri soworyxra/u grgnabadgyl er
yv myg had el5 yryvi5 ir go.mix er awylaxryl1 A3nin[ Hisovsu badasqanyx7 (Ma;yvos 18:22) 8Kyz [ym asovm5 ;y` min[yv 3o; ancam5 a3l min[yv 3o;anasovn ancam 3o;91
Qosylow aba,qarhov;3an masin5 [i garyli
[qosyl nayv ]row mgrdov;3an masin5 kani or Ma;yvos 3:11-ovm Howhannys Mgrdi[n
asovm e7 8Ys 2yz ]row ym mgrdovm`
aba,qarhov;3an hamar91 I|n[ gab ovni a3sdy. ]row mgrdov;3ovnu aba,qarhov;3an
hyd1 Omank bntovm yn5 or a-anx ]row mgrdov;3an [i garo. linyl aba,qarhov;3ovn5
my.kyri ;o.ov;3ovn5 artaraxovm Asd/o a-]yv1 Hama2a3n [ym1 Hi,yk Hisovsi hyd
qa[wo. a]ago.m3an awazagin1 }row mgrdov;3ovnu ji,d a3nkan gab ovni
aba,qarhov;3an hyd5 orkan or madanin` amovsnov;3an hyd1 Ys [ym sirovm madani
gryl5 gam oryve ovri, osgy.yn5 saga3n ta [i n,anagovm5 ;y ys amovsnaxa/ [ym1
In[ qosk5 law e5 yrp amovsnaxa/ martig i n,an amovsnaxa/ linylov madani yn
grovm1 Saga3n madani ovnynalu bardair [e amovsnaxa/ linylov hamar1 <ad
martig5 oronk amovsnaxa/ [yn5 madani yn grovm1 A3nbys or ]row mgrdov;3ovnu
n,ani hamar e5 or a3lok imanan5 or a3s gam a3n martu Hisovsi hydyvortn e1
Saga3n in[by|s hasganal Hisovsi badasqanu Nigotymosin5 oru Howhannov 3:5-ovm asovm e7 8J,marid5 j,marid ym asovm kyz5 y;y mart
]rix yv Hicovx [/nwi5 [i garo. Asd/o arka3ov;3ovnu mdnyl91 Mi;y| sa [i
n,anagovm5 or ]row mgrdwylu bardatir e ‘rgwylov hamar1 O\[5 [i n,anagovm1
Orbyszi awyli law hasganank a3s hamaru5 ygyk myg hamar yd cnank yv gartank Nigotymosi
harxu7 8In[by|s garo. e mart norix
/nwyl5 yrp /yraxa/ e1 Hnarawo|r pan e5 or norix ir mor orowa3nu mdni yv /nwi91
Kani or Nigotymosu ca.a’ar ancam [ovnyr hocyvor /nnti masin5 na qosovm eu ir
imaxa/ pnagan /novnti masin1 Yv Hisovsu nra imaxa/ pnagan /novntin5 oru Hisovsi
badasqani my] ]rix /nwyln e5 awylaxryx nayv hocyvor /novntu5 oru Sovrp Hocovx
e1 Ovsdi ]rix /nwylu ]row mgrdov;3ovnu [e5 a3l martov pnagan /novntn e1 Yrp
Sovrp Hocin e calis martov my]5 martn sgswovm e ‘oqwyl1 Hajaq` anjana[ylioryn1 Ardakinu
nov3nn e mnovm5 saga3n nyrkinu` mda/ylagyrbn ov zca3agan a,qarhu5 sgswovm yn
‘o’oqov;3ovnnyr gryl1 Aha ;y in[ov Sovrp Hocov calovsdu martov my] nor hocyvor
/novnt e1 Hawadax3alnyri mod oro, ,’o;ov;3ovn e a-a]axnovm nayv Margos 16:16 hamaru5 ordy. Hisovsn
asovm e7 8Na5 ow hawada ov mgrdwi` bidi
‘rgwi91 Omank karozovm yn5 ;y a3sdy. Hisovsu
qosovm e ]row mgrdov;3an masin1 Saga3n iraganovm
a3sdy. Hisovsu qosovm e Sovrp Hociow mgrdov;3an masin5 yv o[ ;y ]row mgrdov;3an5
a3n bahi masin5 yrp Sovrp Hocin calis e myr my]1 A3nbys or y;y mygu hawadovm e
yv [i mgrdwyl Sovrp Hociow5 ihargy\5 bidi [‘rgwi tadabardov;3ovnix5 kani or ir
hawadku log martga3in e1 Cor/k A-akyloxi 1 clovq 5 hamarovm Hisovsn asovm e7 8Howhannysu ]row mgrdyx5 pa3x tovk ,ad 0ryr [anxa/ Sovrp Hociow bidi
mgrdwyk91 Isg Ma;yvos 3:11-ovm Howhannys Mgrdi[u ,arovnagovm e7 8Na (Hisovsu) 2yz bidi mgrdi Sovrp Hociow ov gragow91 A3sdy. Mgrdi[n a-an2naxnovm
e Sovrp Hocov mgrdov;3ovnu gragow` a3sinkn Sovrp Hocov zorov;3amp` in[ or
a-akylov;3an hamar5 mgrdov;3ovnix1 “rgov;3an hamar anhra=y,d e mgrdwyl Sovrp
Hociow5 saga3n in[6or pan anylov hamar Asd/o ta,dovm myz anhra=y,d e zorov;3ovn
Sovrp Hocovx` gragow mgrdov;3ovn1 A3s marcaryov;3ovnu j,crdoryn gadarwyx yv
ampo.]axaw Byndygosdyi 0ru1 Mgrdov;3ovn pa-u Nor
Gdagaranovm garo. e ovnynal Sovrp Hociow mgrdov;3an
imasdu1 }row mgrdwylow mynk i lovr a,qarhi ha3dararovm ynk7 8Ys my-novm ym
a,qarhi hamar5 yv /nwovm` Asd/o hamar91 Saga3n mygn el garo. e nov3n pann anyl
a-anx ha3dararov;3an5 a3sinkn a-anx ]row mgrdov;3an /ysi1 1 Bydros 3-rt clqovm Sovrp Hociow
mgrdov;3ovnu nmanyxwovm e No3an dabanin5 ori my] mdno.nyru ‘rgwyxin1 Saga3n
]row mgrdov;3ovnn awyli qor qorhovrt ovni ir my]5 paxi n,an linylu1 A3n hrya
=o.owrti Hortanan cydi my]ow anxnyln e yv mdnyln e Qosdaxwa/ yrgir5 a3n myr
an2i mahn e qa[i wra Hisovsi hyd yv nor /novntu orbys Asd/o arka3ov;3an
ka.akaxinyr1 Yrp mi ma3r Hisovsin qntryx5 ;y` zagagnyrixs mygu ;o. ko a] go.kt
nsdi5 m3ovsu` 2aq5 Hisovsu badasqanyx7 8{yk
hasganovm5 ;y in[ yk qosovm1 Garo|. yk qmyl a3n a3n cawa;u5 or ys bidi qmym5
gam a3n mgrdov;3ovnow mgrdwyk5 orow ys bidi mgrdwym91 A3sdy. Hisovsu qosovm
er Ir mahwan masin1 H-owmyaxis 6:4-ovm Bo.os a-ak3aln asovm e7 8Nra
hyd ;a.wyxink mgrdov;3ovnow mahwan hamar5 orbyszi777 g3anki norocov;3an my]
bddwynk91 Hydyvabys mgrdov;3ovnu mah e a,qarhi hamar yv nor /novnt Asd/o
hamar` Sovrp Hocovx1 Hisovsn artyn isg
Sovrp Hociow er5 yrp /nwyx Gov3six1 A3labys mi;y| Howhannys Mgrdi[u gasyr nran
;y` Tov bidi in2 mgrdys1 Yrp Hisovsu mgrdwyx Howhannys Mgrdi[i go.mix Hortanan
cydi my]5 Sovrp Hocin a.awnov dyskow i]aw Hisovsi wra1 Omank sqalmamp bntovm
yn5 ;y min[yv a3t Hisovsu Sovrp Hociow [er1 A3nin[5 a3t bahin Hisovsu Sovrp
Hocovx sdaxaw a3n anhra=y,d zorov;3ovnu5 orow Na sgsyx Ir mysiagan
a-akylov;3ovnu1 Yv orbyszi nyrganyru awyli law hasganan a3s n,anu5 yrgnkix
lswyx Hor Asd/o 2a3nu` 8Ta e Im siryli
Ortin5 orin or hawanyl ym91 Sgsa/ a3t bahix a.awnin myz hamar Sovrp Hocov
qorhrtani,n e5 saga3n hrya3i hamar a.awnin zohapyrwo. gyntani er1 Ovsdi a.awnov
i]nylu Hisovsi wra qorhrtan,ovm er nsyv Hisovsi inknazohapyrov;3ovnu5 mahu5 oru
kawov;3ovn pyryx myz1 Nra j,marid mgrdov;3ovnu ta Nra mahn er Co.co;a3i anarc
qa[i wra yv harov;3ovnu1 Byndygosdyi 0ru a-ak3alnyru Sovrp Hociow ein5 kani or
Hisovsu naqorok nranx dwyl er Sovrp Hovin` ‘[ylow nranx wra1 Saga3n a3t 0ru
nrank zorov;3ovn sdaxan Sovrp Hocovx` sgsylov hamar irynx a-ak3alagan a-akylov;3ovnu1
Mgrdov;3an ;yman
,ad awyli qorn e5
A3=m ygyk hama-odynk wyru
,aratrwa/u1 In[bys dysank wyru5 ‘rgwylov hamar anhra=y,d e5 or mart
mgrdwi Sovrp Hociow5 orn Ir hyd pyrovm e aba,qarhov;3ovn5 yv ori hydyvanknyru
hydyv3alnyrn yn7
·
Ampo.]
srdow hawadal5 or Hisovsu harov;3ovn e a-yl cyryzmanix yv martganx mod Hisovsin
Dyr qosdowanyl (H-owmyaxis 10:9)
·
A,qarhu ga-awaro. sgzpovnknrix hra=arwyl (1 Howhannov
·
Inknanwirovm
yv inknazohapyrov;3ovn (H-owmyaxis 12:1)
·
Yn;argwyl
Asd/o Qoskin g3anki polor iratrov;3ovnnyri my] (>ovgasi
·
N3ov;agan
ovnyxwa/kix hra=arwyl (>ovgasi
·
Asd/o
a-a] my.awor linylov cidagxovm (Sa.mos 14:3)
·
Y.por
hantyb cor/a/ my.ki cidagxovm (Ma;yvos
Sa unthamynu aba,qarhov;3an
pyra/ ‘o’oqov;3ovnnyri mi ‘okr masn e mia3n5 saga3n myr abra/ g3anku
hamymadylow a3s gydyri hyd5 mynk garo. ynk hasganal5 ;y in[ka|n qorn e myr
aba,qarhov;3ovnu5 ;y in[ka|n hzor e Sovrp Hocovn timatrov;3ovn xov3x dwo. myr
an2u5 yv ;y in[ka|n ynk hasgaxyl Hisovsi ara/u Co.co;a3i qa[i wra1 Yv y;y omank a3s0r hyda2cyxin irynx
aba,qarhov;3ovnu ha]ort ancamwan5 aba ;o. hi,yn5 or Asdwa/a,ovn[n asovm e5 or
a3t ha]ort ancamu garo. e [lini1
Asdwa/ 0rhni amynkt1